قیمت محصول :     12500 تومان
  افزودن به سبد خرید

سبد خرید

  • سبد خریدتان خالی است.

طبقه بندی هتل ها

بازدیدها: 0

این فایل در قالب ورد Word در ۲۵صفجه تهیه و تظیم و در آن به طبقه بندی هتل ها پرداخته است.
هتل ها:
طبقه بندی هتل ها :
هتل ها بر اساس استانداردهای گوناگون از قبیل مکان،تعرفه و بازار هتل داری طبقه بندی می شوند.هتل ها به طور فردی یا بخشی از یک زنجیره طبق موازین استاندارد اداره می شوند.نواحی مسکونی هتل ها معمولا” ۶۵ تا ۷۵ درصد فضای ساخت است.
مکان ها:
انتخاب مکان و تصمیم گیری در خصوص امکانات هتل بر اساس طرح های شهری و روستایی،بازار هتل داری و سرمایه گذاری است.
تحولات جدید:
هتل های مراکز شهری:
قیمت بسیار بالای زمین در شهرها باعث محدود شدن مکان هتل های درجه یک می شود.اینگونه هتل ها معمولا” توسط زنجیره های بین المللی به صورت ساختمانهای بلندمرتبه اداره می شوند.وجود اتاقهای بزرگ ملاقات بسیار ضروری است.تعداد مراکز و کلوب های تفریحی و فروشگاه در این مکانها رو به افزایش است.هتل های دولوکس(پنج ستاره) و هتلهای بوتیک دارای پارک و خیابانهای مخصوص خرید می باشند.هتل های سوئیت مورد استفاده تجار قرار می گیرند که دارای اتاقهای نشیمن مجزا و آپارتمانهای سرویس دار مستقل و خودکفا هستند.
هتل های حومه شهر:
هتل های حومه شهر و نواحی توسعه شهری،هتل های درجه متوسط محسوب می شوند که مورد استفاده تجار،افراد محلی و مسافران رهگذر قرار می گیرند.بهترین مکان آنها، نزدیکی به تقاطع هاست.امکانات این هتل ها نوعا” شامل اتاق های استاندارد، یک یا دو رستوران،اتاق ملاقات،سالن ورزشی و پارکینگ است.
موتور هتل:
از سراهای کوچک،مسافرخانه ها و متل ها برای مسافرین بین راهی در بلوک های استاندارد در نزدیکی شاهراهها و تقاطعهای اصلی استفاده می شود.فضای پارکینگ از الزامات اصلی این هتلهاست.امکانات عمومی آنها شبیه به هتل های حومه شهر است.
هتل های پناهگاهی:
هتل های جدید دارای امکانات تفریحی استاندارد و اتاقهای بزرگ ملاقات هستند.مکان این هتل ها در نواحی بلند و پناهگاههای کوهستانی نزدیک به دریا است.هتل های ییلاقی دارای زمین گلف،ورزش و اسب سواری و قایق سواری می باشند.
تحولات:
“روستاهای پناهگاهی” به صورت مجموعه های یکپارچه با کلیه امکانات تفریحی از قبیل استخر در دسترس جهانگردان قرار دارد.گاهی حصار این هتل ها،شیشه ای است و به صورت چهار فصل آماده پذیرایی می باشند.
روابط عملیاتی:
چهار نوع ناحیه متمایز هتل ها عبارتند از:اتاق مهمان،نواحی عمومی،دفاتر اجرایی و امکانات،روابط بین این نواحی،امکان ارائه خدمات اثربخش را بدون ایجاد هیچگونه مزاحمتی به وجود می آورد.
آرایش یا نقشه جانمایی بستگی به مکان،محیط اطراف،کونتورها،قیمت مکان،شرایط طرح ریزی،تعداد و اندازه اتاق ها و جامعیت هتل دارد.در شکل شماره ۴،سه نمونه را ملاحظه می کنید.باید اتاق های مهمانان دارای بهترین چشم انداز و جهت باشد و کمترین مزاحمت و سروصدا را فراهم سازد. وجود نور طبیعی برای اتاق ها،رستوران ها،اتاق های ملاقات،سالن استراحت و سرسراها ضروری است.

اقامتگاههای مسافری
هتل
هتل یک واژه فرانسوی و منظور آن مکانی است که تسهیلات لازم برای اقامت کوتاه مدت مسافر را در مقصد یا مسیر حرکت تامین می کند.معادل های فارسی آن عبارت اند از: کاروانسرا، مهمانخانه، مهمان پذیر،زائرسرا و مسافر خانه،که صرفنظر از درجه و کیفیت خدماتی آنها در دنیا پیشینه چندین هزار ساله دارند.این تاسیسات برای کسب و کار و ایجاد درآمد ساخته می شوند، و گرنه اقامت موقت از طریق خیریه، و انواع کم هزینه تری وجود داشته و دارند. میان شیوه مسافرت،سنت و نحوه اقامت موقت رابطه تنگاتنگی وجود دارد.
در قدیم که مردم به دلیل کمبود امکانات کمتر مسافرت می کردند، در مقصد اغلب به منزل خویشان و آشنایان خود فرو می آمدند که این کار در سنت مهمان نوازی ایرانیان همراه با اقتصاد معیشتی آن زمان روش پسندیده و پذیرفته ای بوده است.
اتاق اجاره ای کوتاه مدت در یک واحد مسکونی، چیزی میان مهمان پذیر یا اماکن کم هزینه در ایران و دیگر کشورهاست.این سنت پسندیده در بیشتر روستاها و شهرهای شمالی ایران رایج است و به تقویت بنیه اقتصادی مالک خانه و استفاده بهینه از فضای خالی کمک می کند.در بسیاری از شهرهای توریستی اروپا نیز اجاره دادن اتاق اضافی به توریستها مرسوم است.
در حال حاضر در ایران ایجاد مجتمعهای خدمات رفاهی و بین راهی و کمپینگ جزیی از برنامه زیرساختهای گردشگری است.
هتل به مفهوم یک مجتمع خدماتی با هدف کسب درآمد و سود پدیده تکوین یافته ای است که پیشینه آن به انقلاب صنعتی اروپا بر می گردد،از انقلاب صنعتی تا به امروز دست کم چهار رویداد به رونق صنعت توریسم و هتل سازی و هتل داری کمک کرده است. نخستین عامل، تغییر الگوی تولید و مصرف انرژی از سوختهای گیاهی و حیوانی به زغال سنگ و سپس به انرژی هیدروکربنی از آغاز قرن بیستم( که امکان تحرک انسان را در مقیاس انبوه و سریع فراهم آورد.)ف دوم، تولید انبوه صنعتی و گسترش تجارت، آن هم به مقیاس وسیع.سوم اختراع و رواج خودروی شخصی و ترن و هواپیما و امکان حرکت سریع و آسان تر و نهایتا” افزایش سطح درآمد مردم همراه با کاهش ساعات کار و افزایش اوقات فراغت.
متل یا مجتمعهای توریستس بین راهی
امروزه مسافران در مسیر حرکت می توانند در اقامتگاه های بین راهی توقف کنند که متل نامیده شده اند.در گذشته کاروانسراها این نقش را ایفا می کردند.متل از نظر لغوی ترکیبی از هتل و ماشین است.ساده ترین تسهیلات بین راهی قهوه خانه یا رستوران است که گاه تخت برای خوابیدن در اختیار مسافر قرار می دهند.
متل حتی از نظر شکلی هم شباهت بسیار زیادی به کاروانسراهای قدیمی دارد.در کاروانسرا، اتاقهایی که در اختیار مسافر قرار می گرفت دور تا دور محوطه یا حیاطی ساخته می شد که چهاپایان مسافر کش یا بارکش نگهداری یا تیمار می شدند. بهترین متل های امروز دور تا دور یا کنار پارکینگ خودروها ساخته می شوند و دسترسی به اتاق را مستقیما” از پارکینگ میسر می کنند. حتی تشریفات ثبت نام و تسویه حساب مسافر به صورت الکترونیکی انجام می شود و مراجعه مسافر به میز پذیزش ضرورت خود را از دست می دهد. متل بر خلاف هتل از تسهیلات کمتر اما سرعت بیشتری برخوردار است. مسافر میان راهی در جایی توقف می کند که سریع غذا بخورد، استراحت کند و دوباره به راه بیافتد تا در زمان پیش بینی شده به مقصد برسد.مسافر در استفاده از متل حتی همه چمدانهای خود را به اتاق نمی برد، بلکه به بردن یک ساک اکتفا می کند و بقیه اثاث خود را در ماشین باقی می گذارد.به همین دلیل، معمولا” در اتاق متل جایی برای اثاثیه مهمان پیش بینی نمی شود.
اما در هتل، مسافر زمان بیشتری در اختیار دارد و می تواند از همه تسهیلات آن از جمله رستوران، فروشگاهها، سالن ورزشی، آرایشگاه و خشک شویی استفاده کند.
موقعیت مکانی انواع هتل در شبکه توریسم
هتل یک واحد اقتصادی است و باید سودآور باشد،مگر اینکه اقتصاد آن به نظام گسترده تری وابسته باشد، مانند هتلی که یک نهاد یا صنعت خاص برای کارکنان و مهمانان خود می سازد و سود دهی مستقیم آن هدف سازنده نیست. اما اگر هتل را یک واحد درآمدزا بدانیم، اقتصاد آن به کل اقتصاد شبکه توریسم گره خورده است و میزان درآمدزایی آن وابسته به رفتار شبکه است و از هر اختلالی که به شبکه وارد شودتاثیر می پذیرد. ذکر دو نمونه از اختلالاتی که به دلیل عوامل فراملی و درونی به شبکه توریسم ایران وارد شده است برای درک این نکته لازم به نظر می رسد.عامل تاثیرگذار برونی را در حال حاظر می توان مشکلات سیاسی ایران با جهان غرب و کاهش سهم ایران از بازار بالقوه توریسم اروپا و آمریکا و حتی خاور دور دانست. نمونه بارز و اخیر عوامل داخلی موثر در سلامت اقتصاد هتلداری، سهمیه بندی بنزین است.هر دو مورد بر ضریب اشتغال هتلها اثر منفی داشته اند. این بحث بسیار مهم ریشه دار و عمیق است. به طور خلاصه می توان اشاره کرد که هرچند هتل سازی و هتلداری یک فعالیت خصوصی است، اما بسترسازی برای صنعت توریسم(ایرانگردی و جهانگردی) در سطح ملی از وظایف دولت و نظام برنامه ریزی است.
نابسامانی در این بسترسازی به عوض رونق توریسم در ایران، به سود رقبای همسایه ما تمام می شود. درآمد حاصل از جهانگردی در کشورهایی که به این صنعت تسلط دارند و می دانند چگونه آنرا اداره کنند با درآمد نفتی ایران رقابت می کند،با این تفاوت که درآمد نفتی متمرکز است، اما درآمد توریستی بین مردم توزیع می شود.
جا، ظرفیت و درجه بندی هتل
مجهزترین هتلها قاعدتا” در مراکز شهرهای بزرگ ساخته می شوند، اما ساخت چنین مجتمعهایی در حاشیه شهرها نیز کاملا” متداول است. برای هتلهایی که تسهیلات برگزاری کنفرانس در آنها پیش بینی می شود،یا برای کسانی که از ازدحام مراکز شهری گریزان اند،حاشیه شهرها جای مناسب تری است.امکان یافتن زمین بزرگ تر و ارزان تر برای ساخت پارکینگ و باغ سازی در حاشیه شهرها به مراتب بیشتر از مراکز شهری است.
ظرفیت هتل به کشش بازار توریسم بستگی دارد، تعداد اتاق در یک هتل گاهی به چندین هزار می رسد، که در این صورت هتل خود مانند شهری است که به خدمات متعدد دیگری از جمله دسترسی و حمل و نقل سریع نیاز خواهد داشت.
در طراحی هتل باید به طبقه بندی آن از نظر سطح و کیفیت سرویس دهی در ارتباط با قدرت خرید مهمانان بالقوه آن توجه شود.هتلها امروز از یک طبقه بندی ساده ۱ تا ۵ ستاره استفاده می کنند که ۱ ستاره ارزان ترین و ۵ ستاره گران ترین هتلها است. با تبدیل کاخهای قدیمی هتلهای لوکس تری هم برای ثروتمندان ساخته شده است. در مجهزترین هتلها علاوه بر فضاهای خصوصی(اتاقها، سویتها)،استخر سرپوشیده با آب گرم و متناسب با فصل، سونا، جکوزی،سالنهای بدنسازی و ماساژ، رستورانهای مجهز و گاهی گردان در بالاترین طبقه و همکف، سالنهای کنفرانس و تله کنفرانس و اتاقهای ملاقات خصوصی، همچنین خدمات ارتباطی تلفن، تلویزیون، اینترنت، آلارم، مینی بار در اتاقها و سرویس چای و قهوهف و یخچال در نظر گرفته می شود. سرو غذا در اتاق در تمام ۲۴ ساعت میسر است.هر چه سطح خدماتی و درجه هتل تنزل کند از این سرویس ها کاسته می شود. در مسافرخانه توالتها عمومی می شوند و اتاقهای عمومی تا تخت خوابه ساخته می شوند که مسافران الزاما” یکدیگر را نمی شناسند. مسافرخانه هایی در اطراف بازار تهران تابستانها روی پشت بام خود را با تخت خوابهای تک نفره پر می کنند و مسافر شب خواب که اصراری به خوابیدن در اتاق ندارد، از این تختها با قیمتی ارزان تر استفاده می کند.
در فرودگاهها و روستاهای نزدیک فرودگاههای اروپاف برای مسافران ترانزیت که باید زمان طولانی میان دو پرواز یا دو قطار را بگذرانند، هتلهایی با خدمات محدودتر، به صورت ساعتی در اختیار مسافر قرار می دهند. خدمات عمومی برای این مسافران در سالن ترانزیت فرودگاه وجود دارد. در ژاپن که زمین کم و فضاها مینیاتور هستند، از دهه ۱۹۷۰ به این سو نوعی هتلهای کپسولی موسوم به یوتل (yotel) ساخته شده است که فقط کابین کوچکی برای خوابیدن است و به مسافرانی که از قطار باز می مانند اجاره داده می شود. معماری آنها شبیه قوطی عطاریهای سابق در ایران است. فضاها به صورت تخت خوابهای سه طبقه ای سربازخانه ای ساخته می شوند و تنها پرده ای آنها را از فضای اطراف جدا می کند.
اما در ایران ساخت و اداره هتلهای مدرن از اوایل قرن حاظر متداول شد که گراند هتل در خیابان علاء الدوله (فردوسی کنونی) نمونه شناخته شده ای از آنهاست. زنجیره هتلهای بین المللی مانند هتل هیلتون (استقلال کنونی) و شراتون (هتل هما کنونی) از دهه ۱۳۴۰ به بعد در ایران ساخته شدند که دهه ۱۳۵۰ تا انقلاب اسلامی اوج رونق و فعالیت آنها بود، پس از انقلاب و با وجود کاهش توریسم بین المللی در ایران، ساخت هتلهای چند ستاره در تهران و شهرهای عمده گسترش یافت تا حدی که امروزه ظرفیت هتلها در شهرهای بزرگ بیش از حجم ایرانگردی است و هتلها با کمبود مسافر روبه رو هستند.ساخت زنجیره هتلهای هما همزمان با تربیت کادر هتلداری و خدماتی هتل صورت گرفت.تغییرات غیر ضروری در ساختار اجزای هتلها ـ از جمله تغییر توالت فرنگی به ایرانی و حذف پی سوآر(pissoir) ـ به کاهش کیفیت هتل از دید جهانگرد خارجی انجامید، این حرکت اکنون وارونه شده است.
استفاده از جاذبه های طبیعی و مصنوعی در هتل سازی رواج دارد. سرمایه گذاران هوشمند با طرحهای ابتکاری جاذبه های طبیعی را مضاعف می کنند. ساخت هتل در آب، میان یخها، در برف، در غارهای صخره ای( نمونه ترکیه) در سراسر جهان باب شده است. هتل برج العرب دوبی روی یک جزیره مصنوعی و به شکل بادبان قایق ساخته شده که یادآور فرهنگ این بخش از خلیج فارس است.
نکاتی درباره طراحی هتل
طراح هتل پیش از طراحی باید از ریزه کاریهای صنعت توریسم و هتل سازی آگاه باشد و بتواند کارفرما را در تصمیم گیری کمک کند. چون بیشتر پروژه های هتل سازی از طریق گرفتن وام اجرا می شوند، طرح معماری همواره همراه با مطالعات توجیهی است. تهیه این طرح توجیهی پیش از تهیه طرح فیزیکی صورت می گیرد و این طرح می تواند راهنمای مهندسان طراح باشد.تعیین مکان طرح در شبکه توریستی خود دیکته کننده میزان و سطح و کیفیت فضاها و خدمات هتل مورد نظر است.
استانداردهای فضایی و خدماتی متداول در هتل سازی با درجات متفاوت در کتابهای استانداردهای معماری از جمله کتاب time –saver standards for building types که دردسترس مهندسان معمار است وجود دارد.
آنچه اهمیت دارد تلفیق این ضوابط و معیارها با معماری سنتی ایران است که در اقلیمها و فرهنگهای مناطق مختلف کشور ما متفاوت هستند. معماری در ایران همیشه سر به تو داشته است و نمونه های فراوان آن در کاروانسراها از جمله در هتل شاه عباس در اصفهان، که تغییر شکل یافته یک کاروانسرای ایرانی است، دیده می شود. در کشورهای غربی از مجتمعهای قدیمی برای هتل سازی و خدمات مربوطه استفاده می کنند. فضاهای کاروانسرا مانند را با سقف می پوشانند و در آن خدمات متنوع فروشگاهی و کافه و رستوران ایجاد می کنند که خود جاذبه توریستی به وجود می آورد.
تخصیص فضاهای هتل
برنامه توزیع فضا
جلوتر نمونه کاربرد آمار در یک هتل تیپیکال تجاری با ۱۰۰ اتاق، به عنوان راهنما ارائه شده است(جدول ۱). اطلاعات و مشخصات کلی هتل را نشان می دهد. در پی آن، اطلاعات مشخ تر مربوط به تخصیص فضاها آمده است. برآورد اولیه ۵۹ درصد فضای مفید و ۴۱ درصد فضای غیر مفید را نشان می دهد که نسبت به آنچه عملا” وجود دارد مناسب تر است.
در مرحله اولیه طراحی، ممکن است تصمیم بر این باشد که ۱۵۰۰ فوت مربع به کافی شاپ اختصاص یابد که باعث حذف اتاق غذا خوری اصلی و کاهش متراژ آشپزخانه اصلی به حدود ۲۵۰ فوت مربع می شود. تالار ضیافت با سه اتاق جانبی آن ممکن است حذف شود یا در صورت اطمینان از وجود تقاضا، در زیرزمین قرار گیرد. رختشویخانه احتمالا” حذف می شود، گرچه در برنامه پیش بینی شده است.
از نظر کارآیی، بهتر است تقزیبا” همه بخشها در طبقه همکف باشند. گرچه برای برابر شدن تقریبی همکف و زیرزمین، بخشهای B برای زیرزمین در نظر گرفته شده اند.
بنابراین همکف با احتساب ۵۰۰ فوت مربع برای پلکان و آسانسورها و با حذف کافی شاپ ۸۰۰ فوت مربعی و کاهش ۲۵۰ فوت مربع از آشپزخانه اصلی، به ۱۰۵۹۰ فوت مربع بالغ می شود. این رقم در مقایسه با تخمین اولیه ۱۰ هزار فوت مربع برای همکف رضایت بخش است.
زیرزمین شامل تالار ضیافت، با حذف رختشویخانه و اختصاص ۲۵۰ فوت مربع به راهروها، جمعا” به ۱۰۴۴۰ فوت مربع مساحت می رسد که تقریبا” با همکف برابر است.
هر طبقه ۱۷ اتاق مهمان دارد و به اضافه ۲ پلکان،شفت آسانسور و رختکن خدمتکارها که معادل ۳ اتاق است، در مجموع فضایی به اندازه ۲۰ اتاق می خواهد. با در نظر گرفتن ۱۰ اتاق در هر طرف راهرو با عرض فرضی تقریبا” ۱۲ فوت،طول هر طبقه در مجموع حدود ۱۲۰ فوت می شود. عرض هر طبقه هم معمولا” ۵۰ فوت است و در نتیجه، مساحت هر طبقه ۶ هزار فوت مربع می شود که برآورد قبلی با عنوان «اطلاعات کلی» آن را تایید می کند. تقسیم فضاها به اختصار به ترتیب زیر است.
تقسیم فضاها
۶ طبقه تیپیکال مهمان،هر کدام ۶ هزار فوت مربع ۳۶ هزار فوت مربع
طبقه همکف،۱۰۵۹۰ فوت مربع ۱۰۵۰۰ فوت مربع
زیرزمین،۱۰۴۴۰ فوت مربع ۱۰۵۰۰ فوت مربع
جمع کل تقریبی زیربنا ۵۷ هزار فوت مربع
شامل:
ـ فضاهای اتاقها
ـ فضاهای عمومی شامل: سرسرا، فضاهای سرو غذا و نوشیدنی، فضای ملاقات
ـ فضای پشتی شامل: آشپزخانه، رختشویخانه و فضای سرویس
سطوح زیربنا در سه بخش مشخص شده اند: زیرزمین(B)،همکف(G) و طبقات اتاقهای مهمان(T).
طبقات مهمان
هدف طراحی کارآمد: حداکثر فضا برای اتاقهای مهمان
برای حداکثر سوددهی، تیم طراحی باید درصد سطوح زیربنای طبقات مهمان را به حداکثر و فضای سیرکولاسیون و خدماتی(محوطه آسانسور،انبار ملافه ها، شوتهای زباله و قسمت دستگاههای فروش ماشینی نوشیدنی و تنقلات) را به حداقل برساند. مسائل زیبایی شناختی را نمی توان نادیده گرفت. اما مقایسه ساده ای میان آلترناتیوهای مختلف با درصد فضاهای اختصاص یافته به اتاقهای درآمدزای مهمان، اغلب می تواند به انتخاب راه حلاهای پر درآمدتر بیانجامد(جدول ۲).
تحلیل موارد مختلف هتلهای بلند مرتبه نشان می دهد که شکل ظاهری برخی از آنها کاراتر است. انتخاب یک شکل در مقایسه با شکل دیگر می تواند به معنای ۲۰ درصد صرفه جویی در فضای کلی اتاقهای مهمان و حدود ۱۵ درصد در کل ساختمان باشد.به عنوان مثال، در سه نوع نقشه هتل ـ با دو ردیف اتاق در هر طبقه، برجهای چهارگوش و آتریوم ـ با اتاقهای یک اندازه، مساحت هر اتاق می تواند از ۴۶۰ تا ۵۷۵ فوت مربع متغیر باشد.
مطالعات همچنین نشان می دهد که تصمیمات کوچک بعدی هم بر کارایی گروه بندی نقشه های استاندارد اتاقهای مهمانف سیرکولاسیون یک یا دو ردیفه، دسته بندی آسانسورهای عمومی و خدماتی و دسترسیهای مناسب به اتاقهای انتهایی یا در گوشه(که مشکل ترین مساله طراحی است) تاثیر می گذارد.از آنجایی که اتاقهای مهمان بخش عمده هتل را تشکیل می دهند، طراح باید معیارهای کمی را برای طراحی کارآمد آنها در نظر بگیرد.
کارایی نسبی طبقات مهمان را می توان مستقیما” با محاسبه درصد کل زیربنای تخصیص یافته به اتاقهای مهمان سنجید که از کمتر از ۶۰ درصد در نقشه غیر کارای آتریوم تا بیش از ۷۵ درصد در نقشههایی با دو ردیف اتاق بسیار فشرده در هر طبقه متغیر است.بی تردید هرچه این درصد بیشتر باشد انتخابهای بیشتری برای سازنده و معمار فراهم می شود، مثلا” اتاقهای مهمان اضافی و اتاقهای بزرگتر با سرمایه یکسان می تواند ساخته شود؛ یا کیفیت مبلمان و سیستمهای خاص ساختمانی بهتر شود؛ یا سایر فضاهای عملکردی هتل بزرگتر شود؛ یا کل هزینه پروژه و ساخت به طور قابل ملاحظه ای کاهش یابد.
بخشهای بعدی شامل توضیحاتی درباره اشکال اصلی اتاقهای مهمان و تصمیماتی است که بیشترین تاثیر را درطراحی نقشه های مقرون به صرفه برای اتاقهای مهمان دارند. این تصمیمات در برخی نقشه ها شامل تعداد اتاقها در هر طبقه و در بعضی دیگر مثلا” محل قرار گیری حفره آسانسور است، در حالیکه در برخی موارد، شکل ساختمان مهمترین موضوع است و در مجموع، کاراترین اشکال آنهایی اند که حداقل فضای سیرکولاسیون را دارند،یعنی سازه هایی با دو ردیف اتاق در راهروی هر طبقه یا برجهایی با هسته مرکزی فشرده.
اهداف اصلی در طراحی طبقات مهمان
جهت/محل استقرار
ـ نورگیری
ـ جهت باد
ـ دیدهای احتمالی اتاق مهمان
ـ محل استقرار ساختمان، به نحوی که از خیابان دیده شود.
ـ ارزیابی تاثیزات بصری و هزینه ای آلترنیتیوهای شکلی مختلف
طراحی طبقات
ـ طرح به گونه ای سازماندهی شود که اتاقهای مهمان حداقل ۷۰ درصد از زیربنای ناخالص طبقات را به خود اختصاص دهد.
ـ آسانسورها و پلکانها به جای دیوار خارجی در فضای داخلی قرار گیرند.
ـ نقشه راهرو با هدف تسهیل حرکت مهمانان تهیه شود.
ـ سرسرای آسانسور در بخش میانی سازه قرار گیرد.
ـ ماشینهای عرضه یخ و نوشیدنی های خنک نزدیک آسانسورهای عمومی قرار گیرند.
ـ آسانسور خدماتی، انبار ملافه ها و شوتهای زباله در قسمت مرکزی قرار گیرند.
ـ پهنای راهرو حداقل ۵ فوت باشد،۵ فوت و ۶ اینچ مناسب تر است.
ـ فاصله اتاق مهمان تا پله های فرار حداکثر ۱۵۰ فوت(اگر به طور کامل از سیستم آب پاش استفاده می شود) یا براساس مقررات محلی باشد.
ـ اتاق مهمان برای صرفه جویی در لوله کشی به صورت پشت در پشت باشد.
ـ اتاقهای مهمانان معلول در طبقات پایینی و نزدیک آسانسورها قرار گیرد.
طراحی اتاقهای مهمان که اغلب سه چهارم از کل هتل یا بیشتر است، عامل مهمی در کارایی همه پروژه ها است.
اهداف طراحی که به معمار کمک می کند موفقیت نسبی هر ایده طراحی معین را ارزیابی کند، شامل مفاد فهرستهای کنترل هم می شود.
کف(دال،slab )
شکل مربوط به کف(تصویر۱)شامل طرحهایی است که عمدتا” افقی اند و راهروهایی با یک یا دو ردیف اتاق در هر طبقه دارند.متغیرهای طراحی کم اند و عمدتا” مربوط به شکل(مستقیم یا L شکل)،طراحی هسته و محل قرارگیری پلکانهای فرار هستند.معمار باید به موارد زیر توجه کند:
ـ بارگذاری در راهرو: با توجه به شرایط سایت،آیا اتاقها در راهروهایی با یک ردیف اتاق در یک طرف، حداکثر دید را دارند یا در وضعیتهای دیگر؟
ـ شکل: کدام شکل به خصوص(مستقیم،کج،L،پیچ و خم دار،حیاط یا اشکال دیگر) بهترین دید را دارد؟
ـ محل قرارگیری هسته: آیا هسته های عمومی و خدماتی باید یکی باشند یا جدا،و در کجای برج قرار گیرند؟
ـ طراحی هسته: بهترین راه سازماندهی آسانسورهای عمومی و خدماتی، انبار ملافه ها،شوتها و محل استقرار دستگاههای فروش ماشینی چیست؟
ـ محل قرارگیری پلکان: پلکانهای فرار کجا باید قرار گیرند؟
بالاترین میزان کارایی نقشه کف در اساس منوط به دو ردیفه بودن اتاقها در راهروهاست. طرحهایی با یک ردیف اتاق برای تعداد اتاق یکسان، ۴ تا ۶ درصد بیشتر زیربنا نیاز دارند. مثلا” فقط وقتی عوامل خارجی، مثل سایتی با ابعاد باریک یا یک منظره فوقالعاده ایجاب می کند، راهروهایی با یک ردیف اتاق باید مدنظر قرار گیرند.
اگرچه در طراحی کف، نقشه هایی با دو ردیف اتاق در هر طبقه کارآمدترین اند، معماران با تجربه در هتل سازی و کارکنان شرکتهای مدیریتی هتل شیوه هایی برای تراکم بیشتر نقشه ها پیدا کرده اند.
شکلهایی که حفره های آسانسور و خدمات را در گوشه های داخلی قرار می دهند امتیازاتی چند دارند. آنها تا حد کمی از زیربنای سطوح، غیر از اتاقهای مهمان، و تا حد زیادی از حجم هندسی ساختان می کاهند و امکانات معماری جالب تری را فراهم می کنند. به عنوان مثال طرحهایی با «کف روی هم لغزیده» با صرفه تر است، زیرا در آنها هسته های عمومی و خدماتی یکی می شوند و در ضمن،هیچکدام از اتاقهای مهمان از محیط هندسی ساختمان بیرون نمی مانند. شکل «خم دار» که در زاویه ها انحنا می یابد، سرسراهای آسانسور جذاب و زیربناهای خدماتی متراکم را به وجود می آورد و راهروهای بلند را خرد می کند.
طراحی هسته به دلیل نیاز به اتصال آسانسورهای خدماتی به بخش خانه داری و دیگر فضاهای پشتی مشکل است و اغلب وجود دو فضای پشتیبانی جدا و با فاصله از هم را ضروری می کند، با این حال در بسیاری از هتلها آنها در یک فضا قرار می گیرند.
یک هدف مشترک عبارت است از استقرار آسانسور در بخش میانی کف تا از فاصله راه رفتن بکاهد. به جای ادغام سیرکولاسیون عمودی در بدنه برج، طراح ممکن است هسته را به انتهای ردیف اتاقها اضافه یا از نمای اصلی دور کند.
جانمایی عملی هسته عامل تعیین کننده دیگری در کارایی طرحهای تیپیکال(نمونه وار) است. در اغلب نقشه های کف، هسته های عمودی به فضایی معادل ۲ تا ۴ دهانه سازه ای نیاز دارد.
معمولا” مساحت می تواند به حداقل برسد.اگر بخشهای خدماتی به جای آنکه کنار آسانسورهای عمومی قرار گیرند پشت آنها قرار گیرند، قطعا” تعداد کمتری از دهانه های مربوط به اتاق های مهمان جابه جا می شود . بی تردید وقتی هسته کمترین تعداد اتاق مهمان را جابجا کند، کارایی طرح بیشتر می شود .
اما جای تعجب دارد که اغلب درجانمایی های کارآمدتر، یک سرسرای آسانسور مجزا هم دیده می شود که ضمن ایجاد یک فضای ورودی جذاب و کم کردن سروصدا وازدحام منتظران آسانسور که از اتاق های مهمان بیرون می آیند،اغلب اتاقهای کج و کوله کمتری دارند و در خیلی از مقررات ساختمانی الزامی اند. بنابراین، کارایی در جانمایی و ادغام موفقیت آمیز آسانسورهای عمومی، آسانسورهای خدماتی، انبار ملافه ها،شوتهای زباله ها و محل استقرار ماشینهای فروش نوشیدنی و تنقلات در یک هسته عمودی متراکم می انجامد.
معمول ترین محل استقرار پلکانهای فرار دو انتهای راهرو،به مثابه بخشی از هسته های آسانسور یا در محدوده حمام بعضی اتاق هاست،که متراژ ابعاد اتاقها را کاهش می دهد. در نتیجه این اتاقها به طراحی دقیقی نیاز دارند یا با اتاقهای دیگر ترکیب می شوند تا به شکل یک سوئیت درآیند.ترکیب پلکانها با یک یا دو حفره آسانسور نسبت به زمانی که آنها در انتهای ساختمان باشند،به طرح کلی کارآمد تری می انجامد.
یکی از عوامل محدود کننده تعداد اتاقها در طبقه مهمان،مفاد مقررات معمول ساختمانی است، مثلا”
اینکه فاصله بین خروجی پلکانها نباید بیشتر از ۱۵۰ فوت باشد. بنابراین، هدف از تکرار در طبقات اتاقهای مهمان این است که به پلکان فرار سوم نیاز نباشد. معماران با تجربه هتلها برای افزایش مساحت کف، اضافه کردن اتاقها، و بازی با پلکانها و راهروها برای افزایش کارایی کلی ساختمان تکنیکهایی را یافته و تکمیل کرده اند.

نقشه های ساختمانی بلند مرتبه
دومین گروه اصلی نقشه های طبقات اتاقهای مهمان، برجهای عمودی است(تصویر ۲)، که معمولا” با یک هسته مرکزی محصور در میان راهروها و اتاقهای مهمان سازماندهی می شوند. معماری نمای خارجی برج هم بسته به شکلهای هندسی نقشه ها: مربع، ضربدری، دایره ای یا مثلث بسیار متفاوت می شوند. ملاحظات طراحی برجها حاوی مسائل مشابهی برای طراحی هستند:
ـ تعداد اتاقها: چند اتاق مهمان در یک جانمایی خاص، از نظر اقتصادی به صرفه است؟
ـ شکل: کدام شکل کاراتر است و اجازه می دهد ترکیبی متنوع از اتاقها داشته باشیم؟
ـ راهرو: دسترسی راهرو به اتاقهای گوشه ای چگونه میسر می شود؟
ـ جانمایی هسته: آسانسورها، انبارها و پلکانها چگونه سازمان یافته اند،با حداقل فاصله میان پلکانها؟
برخلاف دیگر اشکال، انتخاب برج محدودیتهای خاصی در تعداد اتاقهای هر طبقه به وجود می آورد.
در اغلب موارد،برجها بر حسب ابعاد اتاق مهمان، تعداد طبقات و اندازه هسته بین ۱۶ تا ۲۴ اتاق دارند. با ۱۶ اتاق، هسته فقط برای ۲ یا ۳ آسانسور، پلکانهای فرار و حداقل فضای انباری جا دارد. از طرف دیگر، با بیش از ۲۴ اتاق، محیط هندسی جاداری پدید می آید و فضای زیاد هسته مرکزی از میزان کارایی می کاهد.
در اغلب اشکال ساختمانی، کارایی با افزودن اتاق در هر طبقه، از طریق کمی بزرگتر کردن هسته و سرویسها افزایش می یابد. در مورد برجها عکس این مورد صحیح است.بررسی تعداد زیادی از نمونه های موجود نشان می دهد که هرچه تعداد اتاقهای هر طبقه کمتر باشد، جانمایی کاراتر است، زیرا هسته الزاما” خیلی فشره می شود و در نتیجه، مساحت راهروها به حداقل کاهش می یابد. طرحهای ناکارا اغلب در نتیجه افزودن تعداد اتاق و امتداد راهروهای یک طرفه به همه گوشه های ساختمان به وجود می آید.
شکل برج تاثیر مستقیمی بر ظاهر سازه و مقیاس پذیرفته شده آن دارد. همچنین کارایی طرح به دلیل ویژگی مهم دسترسی راهروها به اتاقهای گوشه در برجهای مستطیل شکل و به دلیل اتاقهای سه گوش و حمامهای مهمان در برجهای دایره ای ارتباط مستقیمی با شکل دارد. این نقشه ها که سیرکولاسیون را به حداقل می رسانند و در ضمن اتاقهای گوشه غیر متعارفی به وجود می آورند، بهترین طرح معماری و طراحی داخلی را دارند.
در برجهای استوانه ای، میزان کارایی به جانمایی اتاقها و طراحی هسته بستگی دارد. معمولا” محیط هندسی اتاقهای سه گوش مهمان حدود ۱۶ فوت است، در صورتی که ابعاد راهرو ممکن است کمتر از ۸ فوت باشد. بنابراین، مهارت طراح را برای طراحی حمام، رختکن ورودی و کمد دیواری به چالش می کشد.
اگرچه طراحی هسته در در برجهای مستطیل شکل و همچنین در برجهای دایره ای نسبت به تنظیم اتاقهای مهمان اهمیت کمتری دارد، ولی مسائل مشخصی باید حل شوند. معمولا” هسته در مرکز قرار می گیرد و عناصر عمودی، به شکل متراکمی گروه بندب می شوند. در هتلهای کوچکی که هر طبقه فقط ۱۶ اتاق دارد، معمولا” سرسرای جداگانه آسانسور در نظر گرفته نمی شود(گرچه در اغلب مقررات ساختمانی الزامی است) و مهمانهای اتاقهای روبه روی آسانسورها باید سروصدای افراد منتظر آسانسور را تحمل کنند.
در هتلهای بزرگتر که هر طبقه ۲۴ اتاق دارد، ترتیب قرارگیری نادرست اتاقهای مهمان اغلب هسته های مرکزی بیش از حد بزرگی به وجود می آورد و فضای راهرو ممکن است بزرگ تر از حد مورد نیاز آسانسورها، پلکانها و فضاهای خدمات شود.بعضی هتلها برای توجیه فضای زائد،«سرسراهای هوایی» یا اتاق کنفرانس به هر طبقه اضافه می کنند.متاسفانه این راه حلها فقط نشان دهنده ایده طراحی نامناسب طبقات اتاقهای مهمان است. طراحی کارامد برجها نیازمند طراحی همزمان هسته و اتاقهای مهمان اطراف آن و فشرده کردن هردو، تا حد امکان است.
طرحهای دارای آتریوم
سومین گروه طرحهای آتریوم دار است که در سال ۱۹۶۷ جان پورتمن معمار برای هتلی در آتلانتا دوباره آن را مطرح کرد.آتریوم در گذشته در هتلهای دنور براون پالاس و سانفرانسیسکو پالاس استفاده شده بود. در شکل اصلی آتریوم، اتاقهای مهمان در یک طرف راهرویی قرار می گیرند که شبیه به بالکنهای باز در بالای فضای سرسرا هستند. در اینجا معمار باید به نکات زیر توجه کند:
ـ چه شکلی باید برای اتاقهای مهمان باید استفاده شود؟
ـ ترتیب قرارگیری آسنسورهای مهمان استاندارد چگونه باید باشد؟
ـ هسته خدمات و پلکانها کجا باید قرار گیرند؟
علاوه بر سرسرای باز، مشخصه دیگر ساختمانهای آتریوم دار نقشه طبقات اتاقهای مهمان است. در حالیکه در نمونه اصلی یک نقشه مربعی با آسانسورهای شیشه ای است که مسافران در حین حرکت آسانسور، منظره فعالیتهای سرسرا را که مرتبا” تغییر می کند، می بینند، ولی آتریومهای جدید به دلیل محدودیتهای سایت، اشکال نامنظمی پیدا می کنند. شکل و شمایل خاص دادن به ساختمان، تصویری یگانه از هتل می سازد که هدف اولیه اغلب سازندگان و معمارانی است که شکل اتریوم را انتخاب می کنند، در عین حال که می دانند این نوع نقشه و قرار گرفتن اتاقها در یک طرف از راهروها حداقل کارایی را دارند.
در واقع همه هتلهای آتریوم دار آسانسورهای شیشه ای دارند که هم سرسرا را می توان دید و هم تحرکی در فضا پدید می آورد. اغلب، اینها روی یک پل یا سکوی الحاقی قرار می گیرند و بدین ترتیب حجم سیرکولاسیون در هر طبقه را افزایش می دهند. در بعضی موارد، آسانسورهای شیشه ای در مقابل آسانسورهای معمولی قرار می گیرند که دو تجربه کاملا” متفاوت اند.
آسانسورهای خدماتی و فضاهای پشتیبانی خانه داری و پله های خروج معمولا” در دو انتهای جناحها قرار می گیرند و تاثیر زیادی روی کارایی نقشه های هتل ندارند. با توجه به امکان پذیر نبودنتحقق ۶۰ درصد فضای مفید اتاقهای مهمان، معماران همواره در پی به دست آوردن اعتبار برای خود از طریق استفاده از آتریوم و در عین حال افزایش کارایی بوده اند.تکنیکی که در چند مورد موفق بوده، ترکیب فضای آتریوم با جناحهایی با دو ردیف اتاق بوده است. این تکنیک به طرزی موثر هیجان معمار را برای طراحی ساختمانی با آتریوم، در مقیاس کوچک تر و شخصی تر برای معمار، با امتیازات کارایی نقشه هایی با دو ردیف ترکیب می کند.

ابعاد
عرض خالص اتاق بیشترین تاثیر را در نقشه سایر قسمتهای هتل دارد و مدول سازه ای کل ساختمان شامل فضاهای عمومی و خدماتی طبقات پایین تر را شکل می دهد.اندازه ۱۳ فوت به عنوان استاندارد بسیار رایج است. این اندازه زمانی برای جا دادن اثاثیه مورد نیاز در هتلهای کنار جاده ای طراحی شد: ۲ تخت دونفره جدا مقابل یک دیوار و جای چمدانها و تلویزیون مقابل دیوار مقابل و فضای بین آنها.اتاقها در ۲۵ سال اخیر تغییر کمی کرده اند و استاندارد امروزی آنها همان است که نخستین بار در مهمانخانه کمون ویلسون بنیانگذار هتلهای holiday inn به کار گرفته شد و پس از آن هوارد جانسون و شرکتهای دیگر فورا” آن را به کار گرفتند.
تا آن زمان حتی بهترین و جدیدترین هتلهایی که بعد از جنگ جهانی دوم ساخته شدند،اتاقهایی با ابعاد متفاوت داشتند و اتاقهای تعداد زیادی از آنها باریک تر از ۱۲ فوت استاندارد بود. این هتلها گرچه هنوز فعال اند اما به دلیل کوچکی اتاقهای مهمان محدود شده اند. امروز در آمریکا و کانادا،در هتلهای درجه یک یا هتلهای زنجیره ای(جز هتلهای ارزان قیمت) اتاقی با عرض کمتر از ۱۳ فوت ساخته نمی شوند، مگر در بازسازی برخی هتلهای قدیمی که ابعاد تعداد کمی از اتاقها به دلیل محدودیتهای معماری کوچک تر می شود.
ابعاد اتاق مهمان در انواع متفاوت هتل،در سطوح مختلف، نسبتا” استاندارد شده است(جدول ۴). برخی از سازندگان کوشیده اند هتلهایشان در مقایسه با رقیبان، اتاقهای بزرگتری داشته باشد، اما اغلب ابعاد اتاقهای مهمان، کیفیت، و تعداد اتاقها به دلیل هزینه های ساخت و مبله کردن یکسان است.
جانمایی اتاقهای مهمان در تصویر ۴، عناصر طراحی استاندارد و راه حلهای ابتکاری بیشتری را نشان می دهد. هتلهای زنجیره ای ارزان قیمت برای کاهش هزینه ساخت و ساز، ابعاد ۱۸*۲ فوت را به ۱۴ و ۱۶ کاهش داده اند، این ابعاد برای دو تخت دونفره جدا کافی است. از طرف دیگر، هتلدارانی که اتاقهای شیک تر می سازند، اتاقهای بزرگ تر با حمامهای مجلل را تجربه کرده اند. افزایش عرض مدول اتاق به ۳/۱۳ یا ۱۵ فوت، امکان یک تغییر بزرگ در طرح اتاق را به وجود می آورد:دو تخت دونفره به هم چسبیده یا تختدر ابعاد بزرگ می تواند به جای قرار گرفتن در مقابل دیوار کناری، مقابل دیوار حمام قرار گیرد که امکان تغییر چیدمان اتاق را فراهم می آورد. مثلا” برخی طراحان تخت را به جای قرار دادن در مقابل یک دیوار کامل به صورت ضربدر قرار داده اند.
معمولا” افزایش عرض اتاقها به بیش از ۱۴ فوت مزایای زیادی ندارد. حتی کمی افزایش در عرض باعث چیدمان بهتر اتاقها نمی شود و هزینه های ساخت را به دلیل افزایش فضای سیرکولاسیون و دیوار خارجی به طور چشمگیری بالا می برد. با این حال، اتاق با عرض ۱۶ فوت یا بیشتر، امکان چیدمان جدید را به وجود می آورد: مثلا” قرار گرفتن تخت یا تختها در مقابل یک دیوار و فضای نشیمن و کار در مقابل دیوار روبه رو. همچنین معمولا” عرض بیشتر امکان ایجاد یک حمام لوکس با ۴ یا ۵ وسیله ثابتو ورودیهای بزرگتر را فراهم می کند. بیشتر هتلهای ۴ یا ۵ ستاره اتاقهایی با عرض ۱۴ یا ۱۵ فوت دارند.
مشکل طراحی اتاقهای سه گوش در برجهای دایره ای، در شکل حمام است.در برجهای کوچکتر راهروی جلویی ۴ تا ۶ فوت است، در نقشه های بزرگتر ۱۰ فوت منطقی تر است. گرچه بسیاری از این نقشه ها نقاط مثبتی همچون حمام تقسیم بندی شده(برحسب ضرورت)، حداقل فضای ورودی، نشیمن بزرگ و پنجره های بزرگ دارند، با افزایش رقابت در ابعاد اتاقها و استفاده از اثاثیه گران قیمت، ساختن برجهای استوانه ای کوچکتر عملا” منسوخ شده است.
سوئیتها
یکی از راههای اصلی ایجاد کیفیتهای متفاوت اقامتی، گنجاندن چند سوئیت در ترکیب اتاقهای هتل است. سوئیت اتاق نشیمنی است که به یک یا چند اتاق خواب متصل شده است(تصویر ۵). هتلهای بزرگ معمولا” چند نوع سوئیت دارند، از اتاق نشیمن یک بخشی با یک فضای خواب تا نشیمن چند بخشی با احتمالا” ۶ اتاق کنار هم، شامل اتاقهای غذاخوری/کنفرانس و چند اتاق خواب. جزئیات سوئیت معمولی در در جدول ۵ آمده است.
سوئیتها که ۱۰ درصد کل اتاقهای مهمان را تشکیل می دهند، معمولا” در طبقات بالایی برج قرار می گیرند، ولی ممکن است به صورت عمودی هم روی هم قرار گیرند.مثلا” ممکن است از سوئیت برای پر کردن دهانه های سازه ای بزرگ تر طبقات در شرایط خاص استفاده شود. یا سوئیتهای کوچک پشت پلکانها یا آسانسورها یا فضاهای نامتعارف دیگری که شکل ساختمان به وجود آورده است، قرار گیرند.
در طول زمان امکانات رفاهی جدیدی به سوئیتها اضافه شذه اند. یکی از آنها امکان تسویه حساب سریع و ارائه خدمات در طبقات بالاست. در بعضی هتلها این خدمات در یک اتاق کنار سرسرای آسانسور عرضه می شود، جایی که پیش غذای سبک، نوشیدنی و روزنامه هم می فروشند. در هتلهای دیگر این خدمات گسترده تر است تا جایی که مهمانان طبقه کلوب، با گذشتن از سرسرای شلوغ در همان طبقه پذیرش می شوند. سالنهای بزرگ تر برجها ممکن است چند دهانه را دربر گیرند و فضاهایی برای پذیرش، دفتر اداری، یک سالن کوچک با تلویزیون، یک اتاق کنفرانس و یک سالن بزرگ برای صبحانه کنتینانتال، چای عصر و کوکتل داشته باشند.
اقامت در گذشته تا حال
۴-۱-اقامت در گذشته
رباط ها و كاروانسراهاي معروف

علل بنياد و پيدايش كاروانسراها را ميتوان نيازمبرم كاروان و كاروانيان به حمايت در طول سفر دانست. منابع تاريخي حكايت از آن دارد كه هخامنشيان پايه گذار بناهاي مورد بحث هستند.
در دوره اشكاني همانند عهد هخامنشي توسعه راه ها وايجاد ايستگاه هاي بين راه وحمايت از كاروانيان اهميت فوق العاده اي يافت و در اغلب مسير جاده ها , به ويژه در مسير جاده معروف ابريشم« ساختمان هايي شبيه كاروانسرا ايجاد گرديد.
در معماري و توسعه كاروانسراهاي پيش از اسلام , عصر ساساني را بايد يكي از ادوار مهم دانست . يادگارهاي با ارزشي چون دير گچين در جاده تهران – قم , رباط انوشيروان بين جاده سمنان – دامغان ( در مسير جاده ابريشم) و بالاخره دروازه گچ و كنار سياه در استان فارس از آن جمله مي باشند.
نقشه هاي كاروانسراها در اين دوره عموماً به صورت چهار ايواني و مصالح ساختماني آن عموماً لاشه , سنگ , آهك و گچ بوده است. در ادواس اسلامي عوامل متعددي در شكل يابي , توسعه و گسترش كاروانسراها ديده مي شودكه اهم آن علل مذهبي , نظامي و اقتصادي است كه انواع كاروانسراها را از نظر طرح به وجود مي آورده است.
اطلاعات دربارة كاروانسراهاي اوايل اسلام اندك است. سلسله هاي اوايل دوره اسلامي ايران , مانند آل بويه , سامانيان , آل زيار به ايجاد بناهاي عام المنفعه, چون كاروانسراها و آب انبارها اهميت فوق العاده اي مي دادند و رباط چاهه يا ماهي در كنار جاده مشهد – سرخص كه به صورت چهار ايواني بنا گرديده , از جمله يادگارهاي آن زمان است. در سده پنجم هجري كاروانسراهاي متعددي بنياد گرديد. شيوه و سبك معماري اين عصر در احداث بناهايي چون مساجد , مدارس و كاروانسراها تقريباً مستند گرديد. زيباترين نمونه كاروانسراهاي اينن دوره , رباط يا كاروانسراهاي شرف در خراسان مي باشد كه در حال حاضر به ويرانه تبديل شده است.
ايلخانيان مجدداً فعاليت هنري راو با بهره گيري از تجربيات و سنت هاي متقدم ادامه دادند و راه جديدي راو آغاز كردند. در اين زمان به توسعه تجارت, اقتصاد , راه و راهداري وايجاد كاروانسراها توجه بسياري مبذول گرديد.
ايلخانيان مجدداً فعاليت هنري رابا بهره گيري از تجربيات و سنت هاي متقدم ادامه دادند و راه جديدي را آغاز كردند . در اين زمان به توسعه تجارت, اقتصاد, راه و راهداري و ايجاد كاروانسراها توجه بسياري مبذول گرديد.

كاروانسراهاي رباط شرف – سرخس
از كاروانسراهاي اين دوره كه عموماً با نقشه چهار ايواني بنا گرديده , مي توان كاروانسراهاي مرند , سرجم و جلفا در آذربايجان , رباط جهان آباد با سيلج در جاده خراسان و رباط انجيره (با نقشه ۸ ضلعي نامنظم) در جاده يزد – مشهد رانام برد.
فعاليت معماري وايجاد كاروانسراها در دوره تيموري ادامه يافت و در مسير جاده ها و داخل شهرها به علل توسعه تجارت كاروانسرا هايي ايجاد گرديد كه عموماً با نقشه چهار ايواني و تعدادي همراه با تزئينات از جمله كاشي كاري بنا گرديدند. در مورد كاروانسرا هاي اين دوره اطلاعات جانبي در سفرنامه كلاويخو , سفير دولت اسپانيا در دربار تيمور, ثبت است.
بدون شك عصر طلايي ايجاد كاروانسراهاي ايران متعلق به دوره صفوي است. در اين مورد مي توان كاروانسراهاي راه زيارتي خراسان راكه از كرمانشاه شروع و به مشهد ختم مي شده است, نام برد . در اين مسير كاروان هاي سياحتي و زيارتي از يك طرف به زيارت اماكن مقدسه نجف و كربلا و از طرف ديگر به زيارت امام هشتم شيعيان در مشهد مشرف مي شدند.
شاردن درباره اصفهان و كاروانسراهاي اصفهان مي نويسد: «در اصفهان ۱۶۲ مسجد , ۴۸ مدرسه, ۱۰۸۲ كاروانسرا و ۲۷۲ حمام وجود دارد» در كتاب مورير مي خوانيم: « هيچ چيزي نمي تواند با كاروانسراهاي ايران كه توسط شاهان صفوي براي آسايش كاروانيان و جهانگردان ساخته شده قابل مقايسه باشد.»
كاروانسراي شاه عباسي – قزوين
در زمان صفويه كاروانسراهاي درون شهري نيز توسعه يافته , از اهميت ويژه اي برخوردار گرديد تا جايي كه در هر يك از كاروانسراها كالايي بخصوص مورد معامله قرارا مي گرفت. در يك طومار خطي كه در موزه بريتانيا موجود است, چهل كاروانسرا نام برده شده كه در اطراف ميدان شاه (امام خميني ) بنا گرديده , هر يك مخصوص خريد و فروش كالاي به خصوصي بودند .
در عصر صفوي علاوه بر نقشه چهار ايواني , كاروانسراهايي با نقشه هاي مدور , هشت ضلعي , چند ضلعي , دو ايواني , نوع كوهستاني و… با توجه به موقعيت جغرافيايي و مكاني در محل ساخته شد. در دوره هاي زنديه, افشاريه , و قاجاريه و ايجاد كاروانسراها تغييرات چنداني به عمل نيامد و ايجاد آن به شيوه گذشته ادامه پيدا كرد. از نظر طرح و نقشه , كاروانسراهاي دوره ياد شده عموماً از نوع چهار ايواني بوده , از لحاظ مصالح ساختماني نيز خلاف دوره مقدم كه از آجر وسنگ بودند , بيشتر از خشت استفاده شده است. به اين ترتيب ۲۵ قرن از بنياد كاروانسراهاي ايران مي گذرد.

ساباط
اين واژه كه تقريباً به همه زبان هاي خاوري و باختري و آرامي و ايراني و فرنگي و نازي رفته در زبان هاي ايراني و منجمله فارسي ريشه كهن دارد. جزء اول آن سا به معناي آسايش و جزء دومش پسوند باط نمودارساختمان و بنا و آبادي و عمارت است و در آخر بسياري از واژه ها چون رباط و كاربات و خرابات و جز اين ها و روي هم رفته به جاي آسايشگاه و استراحتگاه امروز به كار مي رفته است.
ساباط به كليه بناهايي كه به منظور آسودن بپا مي شده چه در شهر و چه در بيرون از آن اطلاق مي شده, در شهرستان هاي جنوبي ايران هنوز هم اين واژه درست درجاي خود به كار مي رود.
ساباط به كليه بناهايي كه به منظور آسودن بپا مي شده چه در شهر و چه در بيرون از آن اطلاق مي شده, در شهرستان هاي جنوبي ايران هنوز هم اين واژه درست درجاي خود به كار مي رود.
كاروانسراي شاه عباسي لاسگرد – روستاي لاسگرد (لاسگرد – سمنان )
در راه اصفهان –يزد ميان يزد و اردكان و نائين هنوز خوشبختانه از اين ساباط بر جاي مانده و آب انبار هايي پر از آب خنك دارد و پناهگاه بسيار خوبي براي مسافران اين راه دراز و خشك و بياباني است.
رباط :
رباط منحصراً به ساختمان هاي كنار راه و به ويژه بيرون از شهر و آبادي اطلاق مي شود. رباط علاوه بر حوض و آب انبار داراي اتاق هاي متعددي است كه گرداگرد حياطي رافراگرفته و مسافران مي توانند يك يا چند شب در آن بياسايند.
كاربات :
كاربات چنان كه پيداست خانه كاروان است و پيش از اسلام به جاي كاروانسرا مي رفته و آن نيز مانند رباط داراي اتاق و يا پاياب است و گاهي فقط دو يا سه اتاق دارد و نمونه آن در آبادي هاي كنار شاهراه كهن فارس خودنمايي مي كند.
كاروانسرا:
به رباط هاي بزرگ وجامع كاروانسرا مي گويد چه در شهر و چه بيرون از آن باشد. كاروانسرا علاوه بر اتاق و ايوان داراي باره بند و طويله و انبار است و اغلب ورودي آن رابازار كوچكي با نام غلاف خانه تشكيل مي دهد و روي سر در آن چند اتاق پاكيزه قرار گرفته كه به كار كاروان سالار اختصاص دارد. گاهي در دو سوي در كاروانسرا و رباط برج هايي جاي گرفته كه در موقع ناامني مورد استفاده مدافعان و راهداران قرار مي گرفته است.
خان:
خان نيز همانند كاروانسرا است و اين واژه در زبان نازي به طور مطلق به جاي كاروانسرا به كار گرفته شده است.
طرح رباط و كاروانسرا:
رباط داراي سه تا هفت دهانه سرپوشيده است كه دو سوي آن تختگاه هاي كوچكي به اندازه يك تخت يا نيمكت قرار دارد و اغلب دهانه مياني آن درگاه آب انباري است كه آب خنك وگوارا دارد.
رباط و كاروانسرا گاهي بسيار ساده و منحصر به حياط دور بسته است كه حوض يا پايابي در وسط دارد و آخيه و آخور ستوران در زير سكو وايوان پيشان اطاق ها با گذار صفه هاي بيرون است و در نقاط سردسير به جاي حياط كالبد خانه اي در ميان دارد و گاه علاوه بر اتاق و ايوان و حياط داراي بار بند و انبار و بازار و بالاخانه و برج وبارو و علاف خانه است.
دردالان كاروانسراهاي با شكوه چند حجره آراسته براي پذيرايي از مسافران نامدار و سرشناس ساخته شده و گاهي بالاي سر در , چند اتاق خوش منظر و مجال دارد.
۴-۱-اقامت در حال حاضر
امروزه، پذيرايي از مهمان (كه گاهي آن را تهيه اقامتگاه يا صنعت هتل‌داري) مي‌نامند و صنعت تأمين غذا و نوشابه (كه گاهي آن را صنعت پذيرايي) مي‌نامند، شامل مجموعه‌اي از تشكيلات و تسهيلات مي‌شود كه يكي از بخش‌هاي بسيار پوياي صنعت جهانگردي و مسافرت جهاني را تشكيل مي‌دهد. مسافر به هر كجا برود نياز به محلي براي خواب، استراحت و غذا دارد. پذيرايي شامل مجموعه‌اي از تشكيلات خوابگاهي مي‌شود كه امكان دارد به صورت استراحتگاه‌هاي بسيار مجلل يا حتي تنها محدود به يك تخت خواب معمولي و صبحانه كامل شود. ميزان تسهيلات و تشكيلات مهمان پذيرها بازتابي از نيازها و سليقه‌هاي مختلف مسافران و پويايي‌هاي اين بازار است. در سراسر دنيا، رشد صنعت جهانگردي، در سطح داخلي و خارجي، تعداد اتاق خواب با سرعتي افزون افزايش يافته است. همچنين با رونق گرفتن صنعت جهانگردي، صنعت تهيه غذا و تأمين نوشابه نيز گسترش يافته است.
۲- روند تاريخي هتل در جهان
در طول تاريخ مسافران براي استراحت و غذا به مكان‌ها و استراحت‌گاه‌هاي عمومي پناه برده‌اند. روم باستان هنگامي كه به اوج قدرت خود رسيده بود تعداد زيادي مسافرخانه در مسير راه‌هاي عمومي و پناهگاه‌ها يا استراحت گاه‌ها ايجاد كرده بود. اينها بيشتر براي مقامات دولتي و شخصيت‌هاي كشوري اهميت داشتند. در آسيا،‌استراحت‌گاه‌هاي كوچك در مسير كاروان‌ها ايجاد شده بود. زوار كه به محل‌هاي زيارتي مي رفتند , مي‌توانستند در اين مكان‌ها استراحت كنند و غذاي مورد نياز را به دست آورند. واژه مهمان‌داري يك واژه قرون وسطايي است و مقصود از آن استراحت گاه يا اقامتگاه مسافران است. نكته قابل توجه اين است كه هنوز هم در اروپا مهمانخانه‌هايي در آلپاين وجود دارد كه پذيراي مسافران خسته است و به آنها غذا و نوشابه مي‌دهد.
مهمان پذيرهايي كه جنبه بازرگاني داشتند در سده پانزدهم در اروپا به وجود آمدند. نخستين اين نوع مهمان پذيرها با نام «تختخواب و صبحانه» به وجود آمد كه افراد در خانه‌هاي شخصي به قيمت‌هاي اندك از مسافران پذيرايي مي‌كردند. در همين زمان كساني كه مالك قطعه‌هاي بزرگي از زمين بودند، كلبه‌هاي كوچكي بر روي زمين‌هاي خود (به نام خود) مي‌ساختند و از افراد پذيرايي مي كردند.
در سده شانزدهم جاده‌سازي و مسافرت دريايي موجب افزايش مسافران گرديد و در نتيجه بر تعداد مسافرخانه‌ها و كلبه‌هايي كه به گونه‌اي از مهماناني پذيرايي مي‌كردند افزوده شد. در آخرين سال‌هاي سده هفده و نخستين سال‌هاي سده هجده تشكيلاتي براي پذيرايي مهمانان به وجود آمد كه نمونه‌هاي نخستين از مهمانخانه‌هاي امروز است. در سال ۱۷۷۴ نخستين ميهمانخانه (هتل)‌در لندن گشايش يافت؛ پس از آن در ۱۷۹۴ «سيتي هتل» در نيويورك گشايش يافت.
در ايالت متحده امريكا نخستين مهمانخانه (هتل) با تجهيزات و تسهيلات امروزي در سال ۱۸۹۲ در بستن‏ ماساچوست‏ ساخته شد كه نام آن «ترمانت هاس» بود. اين مهمانخانه داراي تعداد راهرو، اتاق خواب، اتاق پذيرايي، اتاق رخت كن و حمام بود. در پاريس، هتل ريتز، در لندن، ساوي و در سنگاپور رافلز نمونه‌هايي پذيرايي، نوآوري‌هايي مشاهده شد. يك آمريكايي مشهور به نام «اي. ام. استاتر» از جمله نخستين كساني بود كه توانست با ساخت اتاق‌هاي بزرگ، كه داراي حمام‌هاي خصوصي، شير آب، برق، تلفن، راديو و سيستم ذخيره جا بود ارائه كند. نوآوري‌هاي ديگر در صنعت مهمان پذيري و مهمانخانه عبارت بودند از دستگاه حرارت مركزي، تهويه هوا،‌آسانسور، روشنايي و سيستم فاضلاب كه در آمريكا ارائه شدند. مهمانخانه‌هاي سراسر دنيا به سرعت اين نوآوري را پذيرفتند.
از هتل و هتلداري در ايران از زمان دور اطلاعي در دست نيست. در تاريخ معماري ايران، نام هتل همواره با فعاليت‌هاي تجاري و در پاره‌اي موارد با سفرهاي زيارتي همراه بوده است. تنها اطلاعات موجود كاروانسراها و چاپارخانه‌هاي عهد هخامنشيان محدود مي‌شود و پس از آن با كاروانسراهاي ايران در عهد صفويه و ايجاد آبانبارها براي رفاه مسافران برخورد مي شود كه تقريباً در تمام ايران در طول مسير شاهراه‌هاي آسيايي خاور دور به وجود آمده‌اند و هنوز در گوشه و كنار بقاياي آنها ديده مي‌شود.
كاروانسراها ارزش ويژه‌اي در تاريخ معماري ايران كسب كرده‌اند چرا كه با توجه به اشكال و فرم عملكرد بسيار حساب شده آنها، همواره منزلگاه بين راه و يا داخل شهر بازرگانان و زائران بوده و كليه فعاليت‌هاي مربوط به هر دوره خاص از تمدن بشري از جمله انبار كالا، محل نگهداري دام، محل زندگي و استراحت، محل گرد هم آيي و .. را برعهده داشته‌اند. اين پديده از نقطه نظر اقتصادي در داد و ستد و حمل و نقل مال‌التجاره‌هاي روستاهاي مملكت به شهرها و از آنجا به كشورهاي خارج، وظيفه مهمي را برعهده داشته است و از نقطه نظر اجتماعي، راحتي و آسايش مردم را در سفرهاي طولاني و دراز مهيا مي‌نموده است و از ديد سياسي بهترين پست امدادي جهت آذوقه و نيروهاي تازه نفس و استراحت قشون در كشمكش‌هاي كوچك و احياي جنگ‌هاي بزرگ بوده است.
طراحي با نور: در هتل وزيرمجموعه‌هاي آن
ايجاد كاربري ۲۴ ساعته، چند گانگي فعاليت‌ها و پيچيدگي فضاهايي كه ممكن است همزمان چندين نقش را داشته باشند در طراحي هتل‌ها تمهيداتي را مي‌طلبد كه يكي از مهم‌ترين آنها نورپردازي است. در تلاقي معماري و طراحي داخلي، نورپردازي جايگاه ويژه‌اي دارد كه گستره‌ي وسيعي از نيازها را پوشش مي‌دهد. اين نور است كه به ميهمانان خوشامد مي‌گويد و به آنها احساس آرامش مي‌دهد، گاهي نمودار تصاوير است، گاهي مشخص كننده‌ي موقعيت‌ها، گاهي هم حريم‌ها را از هم تفكيك مي‌كند و اختلاف كاربري‌ها را مشخص مي‌كند. ضمن آنكه به ميهمانان كمك مي‌كند تا در فضايي ناشناخته سير كنند و به كشف و شهود بپردازند. هر بخش از فضاي يك مهمان خانه يا هتل، ويژگي منحصر به فردي دارد كه با توجه به آن مي‌بايست نورپردازي خاصي صورت گيرد تا معرف آن مشخصه باشد. در ادامه به تعريف اين بخش‌ها و چگونگي طراحي آنها با نور مي‌پردازيم.
هال ورودي: تنظيم چشم‌انداز هتل
هال ورودي جايي است كه ميهمان‌ها در آن جا ثبت هويت مي‌شوند و در عين حال هتل هم براي آنها ثبت هويت مي‌شود! تصوري كه شخص از بيرون ساختمان به دست آورده، در بدو گذر از درهاي ورودي در اين نقطه تقويت يا دگرگون مي‌شود. اين محل بايد براي همه‌ي مهمانان بالقوه و بالفعل جذاب و پذيرا باشد. بايد گرم، راحت، صميمي و در برگيرنده باشد. چگونگي ادراك فضاي داخلي وابستگي زيادي به مقطع زماني دارد. نورپردازي مناسب در فضايي ثابت چنان تنظيم مي‌شود كه اين فضا براي مسافري كه صبح هنگام هتل را به مقصد فرودگاه ترك مي‌كند و تازه واردي كه نيمه‌شب وارد مي‌شود، به يك اندازه خوشايند باشد. صبح هنگام بايد همه چيز پرانرژي و تازه به نظر آيد؛ اما هنگام شب، پس از يك روز فعال، محيطي راحت و مطلوب است كه در عين حال خواب‌آور نباشد. براي اين فضا مناسب است كه در زمينه‌اي از نور محيطي، نورهاي متمركز نقطه‌اي طراحي شود كه در عين ايجاد يك بافت بصري در جهت‌يابي به ميهمانان كمك كند. با كمك نورپردازي ديد را به سمت اشياء مورد نظر و بخش‌هاي طراحي شده هدايت مي‌كنيم. چشم، ناخودآگاه به سمتي توجه مي‌كند كه نوراني‌تر است و در آن ناحيه معطوف به لبه‌ها و كنج‌ها مي‌شود پس بيشتر تاكيد را مي‌توان بر طراحي نورهاي خطي و مشخص كننده لبه‌ها گذاشت. در زمينه‌اي از نورهاي محيطي مي‌توان قسمت پذيرش را با شدت نور متفاوت يا رنگ متفاوت چنان طراحي كرد كه در فضاي هال ورودي بيشترين نظر را جلب كند.
پذيرش :قسمت پذيرش دو نقش كاربردي و دكوراتيو توامان دارد. نورپردازي در سطح كاربردي بايد چند منظور را تامين كند. نورهاي رو به پايين كه بالاي ميز كار قرار مي‌گيرند به مشتري كمك مي‌كنند كه فرم‌ها را مطالعه كند و بداند در حال امضاء و قبول چه مواردي است! در پشت ميز كار همچنين نورپردازي براي كارهاي نوشتاري و خواندني كاركنان لازم است. مسلماً در اين حالات مواد و مصالح به كار گرفته شده نبايد چنان باشند كه نور را به چشم باز بتابانند يا در موارد استفاده از كامپيوتر بازتابي روي صفحه‌ي مانيتور ايجاد كنند. فضاي اين قسمت بايد پذيرا و خوشايند باشد و در آن از نورهاي گرم و صفحات نوراني در زمينه‌ي عمودي استفاده شود. نورهاي سقفي به كمك نورهاي ميز و ديگر نورهاي محيطي بايد چنان تعديل شوند كه چهره‌هاي مراجعان و كاركنان ملايم و زيباتر جلوه كند و مخوف و هراس‌انگيز به نظر نرسد. در بيشتر هتل‌ها ميز پذيرش اولين عنصر مورد توجه است كه ممكن است با جهت رو به پايين يا بالا نورپردازي شود. در طراحي و عرضه‌ي مصالحي كه در طرح به كار مي‌رود، فيبرهاي نوري با نورافشاني رو به بالا در كف يا توام با كاتود سرد، بر حالت نمادين مجموعه تاثير بسزايي مي‌گذارد. يك نقطه نظر طراحانه اين است كه براي قسمت پذيرش گوشه‌اي بيافرينيم چون صحنه‌ي نمايشي خاموش با پيشخوان نوراني و گل‌ها يا مجسمه‌هايي شاخص يا هر چيز ساده‌ي ديگري كه جلب نظر كند و توجه مراجعان را به طور نامحسوس به خود جلب كند.
راهروها: نور راهنماي گذر
راهروها از آن دسته فضاهاي ارتباطي هستند كه اغلب توجه كمي به طراحي آنها مي‌شود. هر قدر هم كه در طراحي معماري اين قسمت‌ها سهل‌انگاري شده باشد يك طراح داخلي با نورپردازي مناسب مي‌تواند اين بخش‌هاي مرده را احياء كند. در هر هتلي حتي اگر هدف نهايي فقط اجاره‌دادن اتاق‌ها باشد بالاخره لازم است كه مسير رسيدن به اين اتاق‌ها جذاب و جالب توجه باشند. از آنجا كه معمولاً راهروها در نقاطي از ساختمان قرار دارند كه از نور روز بي‌نصيب است، بايد تمام مدت شبانه‌روز نورپردازي شوند؛ پس در اينجا هم جنبه‌هاي زيبايي‌شناسي و كاربردي مورد نظر است هم صرف انرژي. معمولاً وجود يك سيستم كنترل در راهروها ضروري است تا بدين ترتيب ميزان نور مورد نياز برحسب ساعات مختلف روز خود به خود تنظيم شود. بديهي است كه هيچ كس نور خيره‌كننده و تند را در ساعت ۳ صبح يا يك نور بي‌رمق و فضاي تاريك هم زمان با آغاز روز را نمي‌پذيرد. خلق ديدهاي متنوع نيز بهانه‌ي خوبي است براي عوض كردن منابع نورپردازي در طول روز نورپردازي موضعي يا زمينه‌اي تابلوها و شماره‌ها و به كارگيري نورهاي كفي فراافكن در امتداد جداره‌هاي راهروها مي‌تواند متناوباً صحنه‌هاي نمايشي متنوعي ايجاد كند. به طور كلي نورهاي خطي، ممتد و قابل تعقيب از جمله تمهيداتي هستند كه براي مسيرهاي گذر مناسب به نظر مي‌رسند. به منظور صرفه‌جويي در مصرف انرژي در نورپردازي‌هايي كه ممكن است در راهروها شبانه روز فعال باشد cfl يا لامپ‌هاي فلورسنت فشرده توصيه مي‌شود. در بعضي از هتل‌ها فضاي ارتباطي با كيفيتي رعب‌آور طراحي شده و به هدر مي‌رود؛ به نحوي كه ساكنين هتل مايلند بي‌تامل سريعاً از آن عبور كنند. روش نورپردازي صرفاً سقفي، بيشتر به ايجاد سايه‌ها مي‌پردازد تا نورپردازي، و چون سناريويي براي طراحي نور ندارد، بي‌هيچ مزيتي تشخيص چهره‌ها و اماكن را دچار اختلال و ابهام مي‌كند. در كنار اين نوع نورپردازي، بهتر است كه جداره‌هاي عمودي نيز نوراني شود تا حس تهديد شدن و ترس از فضاي بسته را كاهش دهد. اگر راهرو طولاني باشد (كه در بيشتر موارد چنين است) لازم است كه اين فاصله در نقاطي شكسته شود و اين كار مي‌تواند به كمك تعريف واحه‌هايي از نور حجمي صورت گيرد. در هرجايي كه لازم باشد مي‌توان نور خطي را كه دنبال‌كننده‌ي مسير است با نورپردازي يك شي تزييني، درهاي عبور، لوسترهاي آويز يا ديواري قطع كرد و يك ايست بصري در ريتم ايجاد كرد.
اتاق‌ها : در حالي كه نحوه‌ي پرداختن به فرمول طراحي هتل‌هاي بين‌المللي هر روز در حال تغيير و بررسي است، فضايي كه چندان تغيير نكرده است و همچنان به صورت سنتي طراحي مي‌شود، اتاق‌هاي آن است. شايد دليل مهم اين امر، محافظه كار بودن صاحبان اين هتل‌ها باشد كه مي‌ترسند مشترياني كه براي استراحت و آرامش به اين اقامتگاه‌ها مراجعه مي‌كنند با فضايي غيره منتظره و غير متعارف مواجه شوند. طرح رنگ‌هاي يكنواخت و تلاش براي ايجاد حس تعليق با به كار بردن ميزهاي سنتي و لامپ‌هاي استاندارد از جمله عواملي است كه كماكان در اتاق‌هاي اقامتگاه‌هاي مختلف به چشم مي‌خورد. ضمن آنكه بودجه، مانع ديگري براي تغيير طرح اتاق‌هاست. فرضاً افزودن يك لامپ سقفي در بخش ورودي اتاق به معناي ۳۰۰ چراغ اضافي در كل مجموعه است. به هر صورت چون اتاق پر اهميت‌ترين فضا در طول اقامت اشخاص است بايد در طراحي و نورپردازي مورد بازنگري كامل قرار گيرد. نورپردازي اتاق‌ها در واقع سخت‌ترين بخش طراحي نور است، چون معمولاً نور سه يا چهار وظيفه‌ي همزمان بر عهده دارد و هر منبع نوري حيطه‌ي درخششي دارد كه نبايد با ديگر محدوده‌ها تداخل كند. به تدريج نظر هتل‌داران به اين امر مهم جلب شده است كه كمبودهاي نورپردازي اتاق‌ها و در نظر نگرفتن چگونگي آن در روند طراحي مي‌تواند مشكل‌ساز باشد. اخيراً نورهاي شبانه‌اي طراحي شده‌اند كه با تامين حداقل نور مورد نياز، رفت و آمد شبانه بدون ايجاد مزاحمت را براي هم اتاقي‌ها آسان كرده است. نورهاي مطالعه طوري طراحي شده‌اند كه با داشتن محدوده‌ي كاملاً قابل كنترل براي خواندن كتاب يا كار با كامپيوتر دستي بدون سلب آسايش ديگران مورد استفاده قرار مي گيرند. فيبرهاي نوري كه منبع نوري قابل لمس و كنترل راحتي فراهم مي‌آورند و در مصرف انرژي صرفه‌جويي مي‌كنند با نور كاملاً متمركزي كه به وجود مي‌آورند جايگزين لامپ‌هاي كم ولتاژ هالوژن شده‌اند كه داراي نقطه‌ي انتشار بسيار داغي هستند و هرچند كه گران‌ترند ولي در طول زمان مقرون به صرفه هستند. در كنار اين موارد كاربردي، با طراحي بصري و نورپردازي مواجه مي‌شويم كه مثلاً در هتل سن مارتين لين توسط فيليپ استارك صورت گرفته است. هر چند كه ممكن است ساده به نظر رسد، ولي حتي اين حركت ساده هم براي بسياري از هتل‌داران خارج از عرف و بسيار پيشرو تلقي مي‌شود: در اتاق‌هاي اقامت به كمك سيستم نورپردازي تعاملي اين امكان به مهمان داده مي‌شود كه با تغيير رنگ نورپردازي، فضاي اتاق را به كلي دگرگون كند. چنين كنترل‌هايي تاثير بسيار مثبتي بر اشخاص گذاشته و باعث جلب توجه آنها مي‌شود. با استفاده از اين سيستم ميهمان‌ها مي‌توانند بر حسب روحيه و نياز شخصي، نور رنگي خاصي را در فضا داشته باشند كه كليدهاي معمولي چنين امكاني را نمي‌دهند. اين نور رنگي در واقع طراح اصلي داخل فضاي اتاق در شب است كه با هر فركانسي منظري نوين مي‌آفريند.
يكي از نكات كليدي كه حتي در يك اتاق سنتي هم به نظر مي‌رسد اين است كه كليدها در كجا قرار گيرند. اغلب زماني طول مي‌كشد تا بدانيد كليدها كجا قرار دارند و هركدام چه بخشي از اتاق را روشن مي‌كنند و اكثراً هم قرارگيري اين كليدها منطق مشخصي را دنبال نمي‌كند. خيلي جاها ناچار مي‌شويد در حالي كه چراغ روميزي بسيار داغ است دست خود را داخل كلاهك آن كنيد و در اطراف به دنبال كليد آن بگرديد! اينها همه …

بازدید :

قبل از خرید: توضیحات محصول را به خوبی بخوانید و در صورت نیاز به راهنمایی از بخش کاربری و سیستم تیکت استفاده نمایید .
بعد از خرید: تنها راه پشتیبانی محصولات سیستم تیکت می باشد .
بعد از خرید: از پنل کاربری محصول خود را دریافت نمایید . برای دریافت آخرین نسخه محصولات و دسترسی همیشگی به محصولات خریداری شده حتما در سایت عضو شوید .

افزودن به سبد خرید
0